|

|
|
|
|
|
Prof. Dr. Yaşar Sevim
Gazi Üniversitesi Beden
Eğitimi ve Spor Yüksekokulu
Antrenörlük Eğitimi Bölüm Başkanı |
|
|
|
|
|
BEDEN EĞİTİMİ ÖĞRETMENLERİNİN
SPOR BRANŞLARINA YÖNLENDİRİLMESİ VE MOTİVE EDİLMESİ |
1. GİRİŞ
Okullarda sporunun yaygınlaşması ve gelişmesi, beden eğitimi
öğretmenlerinin spor branşlarına motive edilmesi takımlarının alt yapı
çalışmaları için büyük önem taşımaktadır.
Okullarda sporun gelişmesinde beden eğitimi öğretmenlerine önemli görevler
düşmektedir. Genellikle beden eğitimi öğretmenlerinin spor hakkındaki ilgi
ve bilgisi, okullarda öncelikli olarak yapılacak spor aktivitelerini
belirlemektedir. Öğrencilerin beklentilerine cevap verme ve onları
yönlendirme konusunda beden eğitimi öğretmenlerinin duyarlı davranmaları
gerekmektedir. Okullarda sporun gelişmesini, takım ve oyuncu sayısının
artmasını istiyorsak öncelikli olarak beden eğitimi öğretmenlerini spor
branşlarına motive etmeliyiz. Bunu sağlamak için de öncelikle beden
eğitimi öğretmenlerinin gereksinimlerini ortaya koymamız ve bu ortamı
sağlayacak önlemleri almamız gerekir. Ancak bu gerekli ortam
oluşturulduktan sonra beden eğitimi öğretmenleri daha kolay spor
branşlarına yönlendirilebilir.
2. BEDEN EĞİTİMİ ÖĞRETMENİ OLACAK ÖĞRENCİLERİ SPOR BRANŞLARINA MOTİVE
EDİCİ BAZI ÖNERİLER
Beden eğitimi öğretmenlerinin spor branşlarına motive edilmesine
yüksekokul programlarında başlamalıdır. Her ülkenin beden eğitimi ve spor
yüksekokullarındaki sistem farklı olabilir. Fakat bu ülkeler de kendi
sistemlerinde beden eğitimi öğretmeni yetiştiren kurumlarında bu problemi
asgari ölçüde çözmeye çalışmalıdırlar. Beden eğitimi öğretmeni olmak üzere
eğitim alan öğrencilere spor branşlarının öğretilmesi, benimsetilmesi ve
uygulatılması sporunun gelişimi için vazgeçilmez bir unsurdur.
Bu amaçla uygulanabilecek bazı öneriler:
1. Beden eğitimi öğretmeni yetiştiren yüksek spor okullarında takım
kurmaya yönelik özendirici çalışmalar yapmak, öğretim programlarında
gereken yerin verilmesini sağlamak.
2. İlk ve orta öğretimde spor yapmış öğrencileri beden eğitimi
öğretmenliğine yönlendirerek sporun içinden gelmiş olan beden eğitimi
öğretmenlerinin sayısını ve kalitesini arttırmak.
3. Yüksekokula giren öğrenciler mutlaka öğrenim aldıkları süre içerisinde
antrenörlüğe yönlendirilmelidir. Öğretim görevlileri tarafından ilk ve
orta öğretimlerde takım çalıştırmaları istenmeli ve teşvik edilmelidir.
4. Öğrencilere uygulama ve teori dersleri kapsamlı bir şekilde verilmeli
ve antrenörlük yapmayı özendirici hale getirecek ders programları
uygulanmalıdır.
5. Üniversitelerde okul içinde düzenlenecek çeşitli spor branşlarında
yapılan turnuvalar öğrencilerin bu branşları keyifle uygulamalarını
sağlayacaktır. Aynı şekilde kendilerinden de ilk ve orta öğretimlerde
takım çalıştırmaları istenebilir ve onlar arasında turnuvalar
düzenlenebilir.
6. Üniversiteler arası özel turnuvalar düzenlenebilir. Bu turnuvalarda
sadece üst seviye değil yeni başlayanlar için de gruplar oluşturulmalıdır.
Böylece daha önceden o branşı yapmamış öğrencilerin de bu turnuvalara
katılmaları sağlanmalıdır.
7. GSGM özellikle beden eğitimi öğretmenlerinin katıldığı okullara yönelik
turnuvalara katkı sağlayabilir veya uluslararası bu tür organizasyonları
destekleyebilir.
8. Spor yüksek okullarında spor fan klüpleri kurulabilir. Bu klüp
içerisine sadece daha önceden bu branşla uğraşmış öğrenciler değil yeni
tanışmış öğrenciler de alınmalıdır. Bu fan klüplere üye olanlar öğretmen
olduklarında da birbirleriyle iletişim kurarak bu branşlar üzerine
yardımda bulunabilirler. Teknik ve maddi anlamda yardımlaşma meslek
hayatına atıldıklarında da devam edebilir.
9. Öğrencilerin maç ve turnuvaları canlı olarak izlemeleri iyi bir motive
yöntemi olacaktır. Öğrenciler il içi ve il dışı önemli maçlara ve
şampiyonalara götürülmeli ve buna yönelik organizasyonlar yapılmalıdır.
10. Avrupa ve diğer ülkelerde uygulanan beden eğitimi öğretmeni ve
antrenörlük eğitimi gibi konularda bilgi alışverişinin sağlanması spor
eğitimi kalitesinin ve iletişimin artmasını sağlayacaktır.
3. BEDEN EĞİTİMİ ÖĞRETMENLERİNİ SPOR BRANŞLARINA YÖNLENDİRECEK VE
MOTİVE EDECEK ÖNERİLER
Okullarda sporunun gelişmesi ve beden eğitimi öğretmenlerinin spor
branşlarına motive edilmesiyle takımlarının kurulması; altyapı çalışmaları
için öncelikli önem taşımaktadır.
Okullardaki öğrenciler her ne kadar spor branşlarıyla ilgili olurlarsa
olsun beden eğitimi öğretmeninin bu konudaki eğilimi çok önemli ve
etkindir. İlk ve orta öğretime bakıldığında okullarda yapılacak olan spor
aktiviteleri beden eğitimi öğretmeninin bilgi ve ilgi alanına dayanır.
Bunu sağlamak için öncelikle beden eğitimi öğretmenlerinin ihtiyaçlarını
ve gereksinimlerini ortaya koymamız, gerekli tedbirleri almamız gerekir.
Beden eğitimi öğretmenlerinin temel bazı gereksinimlerini ve bunları
karşılamak için bazı önerileri şu şekilde sıralayabiliriz;
3.1. SPOR BRANŞLARI HAKKINDA YETERLİ BİLGİ VE DONANIMA SAHİP
OLMAK
Okullarda beden eğitimi öğretmenlerini spor branşlarına yönlendirmek ve
motive etmek için öncelikle yapılması gereken bilgilendirme olmalıdır.
Okullardaki öğretmenler tam olarak hakim olamadıkları spor branşlarını
yapmaktan çekinmekte ve takım oluşturma derslerde uygulama gibi
etkinliklerden kaçınmaktadırlar. Bunun önüne geçebilmek için beden eğitimi
öğretmenlerine spor branşlarıyla ilgili bilgiyi nasıl götürürüz sorusuna
cevap aramalıyız.
3.1.1. Seminerler
Uzman antrenörlerden ve eğitimcilerden oluşan bir ekiple beden eğitimi
öğretmenlerine iller bazında branşlar, antrenman bilgisi ve oyun kuralları
ile ilgili seminerler verilebilir. Oyununun kuralları, oynanma şeklini,
sporcu seçme ve yetiştirme yollarını, antrenman ilkelerini ve
uygulamalarını içeren bilgilerin sunulduğu hem teorik hem de uygulamalı
seminerler yararlı olacak hem de motive edecektir.
3.1.2. İnteraktif Eğitim
Beden eğitimi öğretmenlerine spor branşları ile ilgili eğitim CD’leri
hazırlanabilir, internet üzerinden eğitim programları verilebilir.
3.1.3. Antrenman Programları
Klüp antrenörleri, üniversiteler veya federasyonların teknik ekibi
tarafından temel eğitim çalışmalarını içeren antrenman programları yaş
gruplarına göre hazırlanarak beden eğitimi öğretmenlerine sunulabilir.
3.1.4. Yardımcı Antrenör
Beden eğitimi öğretmenleriyle işbirliği içerisinde çalışacak daha önceden
bu branşı yapmış sporcular, antrenörler yardımcı olarak çalışabilir, beden
eğitimi öğretmeninin özellikle uygulamadaki eksiklerini tamamlayabilirler.
3.1.5. Çalışma Grupları
İllerde “çalışma grupları” oluşturulabilir. Bu grup içerisinde klüp
antrenörleri, sporcular, beden eğitimi öğretmenleri yer alabilir. Grup
içinde görev dağılımı yapılabilir. Teknik bir ekip antrenman programlarını
ve çalışma takvimini hazırlarken, diğer bir ekip de uygulamaları
yapabilir. Üniversitede okurken oluşturulan fan klüp üyelerinin desteği
sağlanabilir.
3.2. SPOR BRANŞLARININ YAPILABİLECEĞİ SALON VEYA SAHALAR
Beden eğitimi öğretmeninin okulda kullanabileceği uygun bir çalışma alanı
yoksa diğer okullarla veya ildeki salonlarda çalışma imkanları
sağlanmalıdır. Bu konuda okullararası işbirliği önemlidir.
3.3. GEREKLİ MALZEMELER
Maddi durumu iyi olmayan okullara federasyonlar tarafından kale, file, top
gibi malzemeler gönderilebilir. Bunun yanı sıra maddi durumu iyi olan
okullarla veya kulüplerle ikili diyaloga geçilebilir. Eski veya
kullanmadıkları malzemeler okullarda değerlendirilebilir. Ayrıca
sponsorlardan gereken malzeme desteği sağlanabilir. Federsyonların
okullara malzeme yardımı etkili olacaktır.
3.4. OKUL YÖNETİMİ İLE İŞBİRLİĞİ
Okullarda beden eğitimi öğretmeninin karşılaşacağı en büyük sorunlardan
birisi okul yönetiminin spora olumsuz bakış açısı olacaktır. Bu sebeple
beden eğitimi öğretmenlerinin v federasyonların okul yönetimleriyle olumlu
ilişkiler kurması önemlidir.
3.5. KULÜP VE OKUL İŞBİRLİĞİ
Okullarda alt yapı çalıştıran beden eğitimi öğretmenlerinin mutlaka
klüplerle işbirliği içerisinde olması gerekir. Klüplerin belirli sayıda
okulla işbirliği yapmaları istenebilir. Beden eğitimi öğretmenleri klüp
antrenörlerinden teknik destek alabilir, antrenmanlarına katılarak görsel
eğitim alabilir. Ayrıca okullar kulüplerin alt yapısını oluşturabilir ve
oluşturmalıdır da..! Bu amaçla “ Bir Okul Bir Kulüp “ projesi adı altında
okullar kulüpleşmeye yönlendirilebilir.
3.6. ŞEHİR İÇİ VE ŞEHİR DIŞI MÜSABAKALARA KATILIM
Okullarda oluşturulan takımların daha çok müsabakaya katılmasını sağlamak
için illerde yapılan maç sayıları arttırılabilir. İllerde okullar arası
lig düzenlenebilir. Şehir dışındaki müsabakalara katılım sağlanmalıdır.
Bunun için gereken destek federasyonlar veya il resmi kuruluşlarından
sağlanabilir. Beden eğitimi öğretmenlerini çalıştırdıkları takımla daha
fazla müsabakaya katılması olumlu etki yaratacaktır.
Şehir dışı müsabakalar ve turnuvalar okula maddi olarak yük getirdiğinden
genellikle beden eğitimi öğretmenleri zorluk yaşamaktadır. Okul yönetimi
spora olumlu bakmıyorsa bu öğretmenlerin önüne büyük bir engel olarak
çıkacaktır. Bu müsabakaların finanse edilmesi belli ölçüde sağlanabilir.
3.7. YAZ KAMPLARI
Bir veya birkaç okulun birleşmesiyle oluşan gruplara takımlarıyla beraber
yaz kampları düzenlenebilir. İl içinde veya dışında yapılacak olan bu
kamplara daha üst seviyede antrenörler katılarak beden eğitimi
öğretmenlerinin bilgi seviyesi arttırılabilir.
Ayrıca uluslar arası nitelikteki yaz kamplarına katılım hem deneyim hem de
motivasyon açısından çok önemlidir. Örneğin Alanya’da 11 yıldır Yıldız ve
Gençlere yönelik olarak “Uluslararası Open Hentbol Turnuvası”
yapılmaktadır. Buraya takımların katılımı bir noktada hentbolün çocuklara
tanıtımı yanında, çocuklar ve öğretmenleri için bir ödül niteliği
taşımaktadır. Bu tür organizasyonlar GSGM ve federasyonlar tarafından
desteklenmelidir.
3.8. FESTİVALLER VE ŞENLİKLER
İl içerisinde okul, aile ve resmi kurumların işbirliğiyle yapılacak olan
mini hentbol, streetball, mini futbol vb. festivaller hem eğlenceli hem de
teşvik edici olacaktır. Bu tarz organizasyonlar; ailelerin çocuklarını bu
tarz etkinliklerde görmek istemesi nedeniyle okullardan spor takımları
talep etmesini sağlayabilir. Bu festivallere katılım Beden Eğitimi
Öğretmenlerinde motive edecek ve takım kurmaya yönlendirecektir.
3.9. ÖDÜLLENDİRME
Spor branşlarına motivasyonu sağlamak için en önemli yöntemlerden birisi
de beden eğitimi öğretmenlerini ödüllendirme olabilir. Bu ödüllendirme
bireysel, takım veya okul bazında yapılabilir.
3.9.1. Beden Eğitimi Öğretmenlerini Ödüllendirme
Öğretmenlerin yurt içi ve yurt dışı müsabakalara ve seminerlere katılımı
sağlanabilir. Uluslar arası plaj hentbolü, voleybolu vb. eğlenceli
turnuvalara izleyici olarak katılmak tarzında verilecek ödüller farklı
takımların veya farklı ülkelerin anlayışlarının da gösterilmesi bakımından
eğitici, eğlenceli ve de teşvik edici olacaktır.
3.9.2. Takımları ve Oyuncuları Ödüllendirme
Takım bazında ödül verilebilir. Yurtdışındaki özel turnuvalara başarılı
olan okul takımları gönderilebilir.
Başarılı sporcuların daha büyük illerdeki klüplere gitmesi ve eğitimleri
için burs almaları sağlanabilir. Bu beden eğitimi öğretmeni için de önemli
bir motivasyon olacaktır. Eğitim başarısını sporun ve antrenmanların
olumsuz etkilemesi hususundaki ön yargı çoğu zaman beden eğitimi
öğretmenlerinin karşısına çıkmaktadır. Amerika vb ülkelere baktığımızda
basketbol gibi branşlarda burs kazanma ihtimali öğrencileri spora
yönlendirebilmektedir. Türkiye’de böyle bir durum söz konusu olduğunda
beden eğitimi öğretmenleri spor çalışmaları için daha çok destek
görecektir. Bu destek üniversiteye kabul ve burs bazında olmasa dahi,
klüplerle işbirliğine gidilerek sağlanabilir. Başarılı sporcuların eğitim
masrafları klüpler veya federasyonlar tarafından karşılanabilir. Bu hem
öğrencilerin spora yönlenmesini sağlayacak hem de beden eğitimi
öğretmenlerine takım çıkarmak için yükümlülük verecektir.
Uluslararası okullar için burs imkanı GSGM tarafından sağlanabilir veya
koordine edilebilir.
3.9.3. Okul Yöneticilerini Ödüllendirme
Okul bazında ödüller ise malzeme ve maddi yönde olabilir. Başarılı olan
takımların okullarına sponsorlar ve ilgili birimlerce verilecek olan para
ödülleri yöneticileri spora olumlu bakmaya ve beden eğitimi öğretmenlerine
destek olmaya teşvik edebilir. Ayrıca okul müdürlerine bireysel olarak
verilecek ödüller, (plaket vb), yurtiçi ve yurtdışı turnuvalarına
gitmelerini sağlamak da oldukça yararlı olacaktır.
4. SONUÇ
Beden eğitimi öğretmenlerinin spor branşlarına yönlendirilmesi ve motive
edilmesi sporun ülkedeki gelişimi için en önemli unsurlardan birisi olduğu
tartışılmaz bir gerçektir.
Spor branşlarının altyapısının en önemli kaynağı hiç şüphesiz okullardır.
Bu bağlamda beden eğitimi öğretmenlerinin spora bakış açısının önemi ve
getirisi bir kere daha ortaya çıkmaktadır.
Bu nedenle beden eğitimi öğretmenlerine yönelik özendirici çalışmalar ve
takım oluşturmaya yönelik olarak desteklenmeleri her ülke açısından büyük
önem taşımalıdır.
Okullarda beden eğitimi öğretmenlerinin spor branşlarına yönlendirilmesi
ve motive edilmesi beden eğitimi ve spor yüksekokullarında öğrenci iken ve
aynı zamanda öğretmenlik yaparken gerçekleşmelidir.
Bu konuda GSGM’nin özellikle okullarda sporun geliştirilmesine yönelik
çalışmaları desteklemesi, yönlendirilmesi ve en önemlisi de okullarda
takım oluşturma ve spor aktivitelerini arttırmaya yönelik çalışmalarda
bulunması gerekmektedir.

|